< <

Καϊμακτσαλάν. Το Βερντέν των Βαλκανίων

Δεν χρειάζεται να αναλύσω την σαφώς ευεργετική επίδραση που ασκεί στον καθένα μας μια οποιαδήποτε διαδρομή ως την διπλανή πόλη η μέχρι ένα χωριό στην άλλη άκρη της χώρας με όλα τα θαυμαστά που ανοίγονται διαρκώς μπροστά στα μάτια μας.

Καθώς το ταξίδι ξεκινά από την πόλη μας πριν από το μεσημέρι η κατεύθυνση είναι βόρεια με τελικό προορισμό την ανάβασή μας στο σημαντικό ορεινό όγκο του Καϊμακτσαλάν. Η διαδρομή μας είναι γνωστή: Καλαμπάκα – Γρεβενά –Κοζάνη – Πτολεμαΐδα. Ανατολικά του νομού Φλώρινας περνάμε από το Αμύνταιο και κατευθυνόμαστε προς τον νομό Πέλλας. Σε λίγα χιλιόμετρα συναντάμε το χωριό Άγιος Παντελεήμονας. Είναι χτισμένο ανάμεσα στις δυο λίμνες Πετρών και Βεγορίτιδας. Εδώ μας βρίσκει το καταμεσήμερο και η ξεκούραση είναι απαραίτητη. Η ομορφιά του τόπου και η πανοραμική θέα στις δυο λίμνες μας προδιαθέτουν να ανηφορίσουμε για μια τρίωρη ανάβαση στον διπλανό ορεινό όγκο που υψώνεται βόρεια του χωριού. Το υψόμετρό του είναι κοντά στα 1000 μέτρα. Τα βαθυγάλανα νερά της Βεγορίτιδας βρίσκονται σε υψόμετρο 540 μέτρα. Είναι η βαθύτερη ελληνική λίμνη με βάθος τα 70 μέτρα.

Ανηφορίζοντας τελικά την πλαγιά του βουνού, η θέα ξεδιπλώνεται μπροστά στα μάτια μας. Νότια η μικρή λίμνη Πετρών γυαλίζει από τις απογευματινές ακτίνες του ήλιου. Στον μεγάλο κάμπο τα φουγάρα των σταθμών της ΔΕΗ ξεχωρίζουν διάσπαρτα. Πιο πίσω οι λίμνες Ζάζαρη και Χειμαδίτιδα.

Σε λίγο βρισκόμαστε στην κορυφή με την κάθετη κλίση ως τα νερά της λίμνης. Δίπλα της κινείται ο στενός παράκτιος δρόμος. Λίγα μέτρα ψηλότερα, οι γραμμές του τρένου χάνονται μέσα σε τούνελ για να εμφανιστούν ξανά προς την κατεύθυνση της Άρνισσας που καθρεπτίζεται στα νερά της λίμνης. Εδώ πάνω , κοντά στο τριγωνομετρικό και σε όλο το μήκος της κορυφογραμμής το τραυματισμένο έδαφος από τα ορύγματα και τις αμυντικές κατασκευές (αμπριά. πολυβολεία, ορύγματα) σε κάνει να απορείς. Ο ήλιος σιγά – σιγά χαμηλώνει. Επιστρέφουμε στον Άγιο Παντελεήμονα συνεχίζοντας το ταξίδι για την Άρνισσα όπου θα διανυκτερεύσουμε.

Η επόμενη μέρα μας βρίσκει να ανηφορίζουμε τις πλαγιές του Βόρρα περνώντας από τον Παλιό Άγιο Αθανάσιο που άρχισε να παίρνει ζωή από το 1992 όταν ξεκίνησε η εκμετάλλευση του βουνού με την δημιουργία του χιονοδρομικού κέντρου. Σε 20΄ βρισκόμαστε στο χιονοδρομικό κέντρο Καϊμακτσαλάν και σε υψόμετρο 2040 μέτρα. Εδώ ολοκληρώνεται η ορειβατική ομάδα με τους 4 Θεσσαλονικιούς που ταξίδεψαν μέχρι εδώ για να βρεθούν μαζί μας. Στο έρημο μεγάλο παρκινγκ του χιονοδρομικού τα αυτοκίνητά μας ασφαλίζονται και ξεκινάμε την πορεία μας που θα κρατήσει μέχρι αργά του απόγευμα. Ο Βασίλης που ήρθε από την Θεσσαλονίκη είναι ο αρχηγός της ομάδας μας. Με λίγες κουβέντες καταστρώνουμε την πορεία μας.

Το Καϊμακτσαλάν είναι το τρίτο σε ύψος βουνό της Ελλάδας με 2524 μέτρα. Η ονομασία του έχει τούρκικες ρίζες και σημαίνει ο κλέφτης του καϊμακιού. Βρίσκεται στα σύνορα με το κράτος των Σκοπίων. Η κορυφογραμμή του αποτελεί την οριογραμμή των δυο κρατών και το υψηλότερο πεδίο μάχης στην ανθρώπινη ιστορία. Στην διάρκεια του Α΄ παγκοσμίου πολέμου 1914-1918, αναπτύχθηκαν τρία μέτωπα πολεμικών επιχειρήσεων. Τα γνωστά σε όλους Ανατολικό και Δυτικό μέτωπο αλλά και το νότιο το άγνωστο στους περισσότερους Μακεδονικό μέτωπο. Εδώ αντιπαρατάχθηκαν οι συνασπισμένες Αγγλογαλικές δυνάμεις της ΕΝΤΕΝΤΕ CORDIALE (Εγκάρδια Συνεννόηση) και ο Γερμανικός στρατός.

Για περισσότερο από δύο χρόνια (1915-1918) 1.000.000 στρατιώτες από δέκα διαφορετικά κράτη αντιπαρατάχθηκαν στην οροσειρά Καϊμακτσαλάν-Τζένα με επέκταση σε ένα τεράστιο τόξο οχυρωμάτων που άρχιζε από την Αδριατική και κατέληγε στον κόλπο Ορφανού της Καβάλας.

Στην βόρεια πλευρά του μετώπου είχε παραταχτεί ο αξιόμαχος Βουλγαρικός στρατός δυνάμεως 300.000 αντρών ενισχυμένος με επίλεκτες Γερμανικές και Αυστροουγγρικές δυνάμεις των λεγόμενων κεντρικών αυτοκρατοριών. Στην νότια πλευρά αντιπαρατάχθηκαν οι συνασπισμένες δυνάμεις της ENTENΤΕ (Εγκάρδια συνενόηση) με επικεφαλής Αγγλογαλλικά στρατεύματα και συμμετοχή Σέρβων, Ρώσσων, Ιταλών και τελευταία Ελλήνων στρατιωτών του στασιαστή Βενιζέλου που είχε κάνει πραξικόπημα στην Θεσσαλονίκη. Οι συμμαχικές δυνάμεις που διοικούντο από Γάλλο αρχιστράτηγο έγιναν γνωστές ως Στρατιά Ανατολής (Armee d’ Orient) (Περισσότερες πληροφορίες στο http://www.phorum.gr/viewtopic.php?f=51&t=115879)

Πάνω σε αυτήν την ματωμένη κορυφογραμμή θα βαδίσουμε για ώρες με ανατολική κατεύθυνση. Η αρχική πορεία μας έχει κατεύθυνση την ψηλότερη κορυφή, τον Προφήτη Ηλία. Ένα μικρό κομμάτι της κορυφής είχε παραχωρηθεί παλαιότερα στους Σέρβους για να κτίσουν εκεί το 1924 το εκκλησάκι καθώς και το μνημείο των πεσόντων Σέρβων στη μάχη του Καϊμακτσαλάν που έμεινε στην ιστορία για τις βαρύτατες απώλειες των Σέρβων. Η συγκίνηση και η θέα από το μεγάλο ύψος μας κάνουν να περιφερόμαστε για ώρα πολύ.

Συνεχίζεται η πορεία μας τώρα ανατολικά στις ομαλές και γυμνές κορυφές. Βαδίζουμε ακριβώς πάνω στην κορυφογραμμή ακολουθώντας τα κολωνάκια, τις πυραμίδες και τα τριγωνομετρικά. Μετά από λίγη ώρα περνάμε από την κορυφή Κουτσούμπεη στα 2440 μέτρα. Συνεχίζοντας συναντάμε τριγωνομετρικό στα 2204 μέτρα. Αριστερά του είναι ερειπωμένες γιουγκοσλαβικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις. Το μικρό μονοπάτι και ο υποτυπώδης δρόμος μας ανεβάζει τώρα σε μεγαλύτερο ύψος, στα 2359 μέτρα στην κορυφή με όνομα Άσπρος Σβόλος. Εδώ δίπλα στην πυραμίδα η πορεία μας σταματά. Λίγη ξεκούραση χρειάζεται για να ανακτήσουμε τις δυνάμεις για την επιστροφή. Η επιστροφή στο χιονοδρομικό γίνεται με μικρές αλλαγές.

Τραβερσάροντας πότε σε χωματόδρομο και πότε σε μονοπάτι, φτάνουμε στα αυτοκίνητά μας. Είναι αργά το απόγευμα και ο ήλιος δύει όσο εμείς ετοιμαζόμαστε. Αφού χαιρετίσαμε τους φίλους μας και τους ευχαριστήσαμε για την συνεργασία κατηφορίσαμε για τα μέρη μας.

DSC_0310 DSC_0255 DSC_0164 DSC_0125

Have your say